Vai trò của Pro-GRP trong chẩn đoán ung thư phổi tế bào nhỏ

Vậy chỉ số Pro-GRP là gì, có vai trò cụ thể gì trong chẩn đoán ung thư phổi? Cùng tìm hiểu chi tiết trong bài viết dưới đây!

1. Chỉ số Pro-GRP là gì?

Pro-GRP là dạng tiền chất của Gastrin Releasing Peptide (GRP) – một peptide sinh học được tạo ra từ tế bào thần kinh nội tiết bình thường và tế bào ung thư phổi tế bào nhỏ. Sự gia tăng nồng độ Pro-GRP trong máu có ý nghĩa quan trọng trong chẩn đoán ung thư phổi tế bào nhỏ, đồng thời hỗ trợ phân biệt bệnh lý ác tính với các bệnh phổi lành tính. Vì có độ ổn định tốt trong máu, Pro-GRP được sử dụng như một chất chỉ điểm ung thư có giá trị trong y học.

Về bản chất, GRP là một hormone peptide ngắn tham gia kích thích tiết gastrin tại đường tiêu hóa và hỗ trợ quá trình phát triển của hệ hô hấp. Tuy nhiên, GRP trong cơ thể bị phân hủy rất nhanh, khó định lượng chính xác. Do đó, xét nghiệm định lượng Pro-GRP ra đời nhằm đo lường gián tiếp hoạt động của GRP thông qua dạng tiền chất bền vững hơn.

Pro-GRP được sử dụng như một chất chỉ điểm ung thư có giá trị trong y học

2. Ý nghĩa của chỉ số Pro-GRP

Pro-GRP được đánh giá là dấu ấn sinh học có giá trị cao trong chẩn đoán ung thư phổi, đặc biệt là ung thư phổi tế bào nhỏ. Do được tiết ra chủ yếu từ các tế bào ung thư phổi tế bào nhỏ, chỉ số này có tính đặc hiệu cơ quan rõ rệt, giúp bác sĩ định hướng sớm loại ung thư nghi ngờ ngay từ giai đoạn sớm.

2.1. Hỗ trợ chẩn đoán ung thư phổi tế bào nhỏ

Một trong những vai trò quan trọng của Pro-GRP là hỗ trợ phân biệt ung thư phổi tế bào nhỏ với ung thư phổi không tế bào nhỏ. So với nhiều marker khác, Pro-GRP cho thấy khả năng phân biệt hai nhóm bệnh này tốt hơn nhờ mức độ tăng rõ rệt và ổn định ở bệnh nhân ung thư phổi tế bào nhỏ, đặc biệt trong trường hợp không thể sinh thiết khối u. Trong khi đó, phần lớn bệnh nhân ung thư phổi không tế bào nhỏ không có sự gia tăng đáng kể của chỉ số này, trừ một tỷ lệ nhỏ ở giai đoạn bệnh tiến triển.

Ngoài ung thư phổi, Pro-GRP hiếm khi tăng cao ở các bệnh lý khác, tuy nhiên có thể gặp ở một số trường hợp như ung thư vú, ung thư phụ khoa, bệnh bạch cầu và u thần kinh nội tiết. Đồng thời, Pro-GRP tăng cao có thể gặp ở trường hợp suy thận hoặc bệnh thận liên quan đến đái tháo đường. Ở các bệnh phổi lành tính và phần lớn bệnh lý không ung thư khác như rối loạn tiêu hóa, viêm gan cấp, nồng độ Pro-GRP thường nằm trong giới hạn bình thường hoặc tăng rất thấp.

2.2. Hỗ trợ theo dõi tiến triển và đánh giá tiên lượng ung thư phổi tế bào nhỏ

Bên cạnh giá trị chẩn đoán, Pro-GRP còn đóng vai trò trong theo dõi điều trị và đánh giá tiên lượng ung thư phổi tế bào nhỏ. Sự giảm dần nồng độ Pro-GRP sau điều trị thường cho thấy đáp ứng tốt với phác đồ đang áp dụng. Ngược lại, mức Pro-GRP rất cao (>800 ng/L), đặc biệt ở bệnh nhân ung thư phổi giai đoạn tiến triển thường liên quan đến tiên lượng kém hơn và nguy cơ diễn biến bệnh nặng.

Chỉ số Pro-GRP trong máu có ý nghĩa quan trọng trong chẩn đoán ung thư phổi tế bào nhỏ

3. Nồng độ Pro-GRP khi nào là nguy hiểm?

Ở người trưởng thành khỏe mạnh, nồng độ Pro-GRP trong máu thường ở mức ≤ 50 ng/L. Một số trường hợp hiếm có thể cao hơn đôi chút nhưng vẫn dưới khoảng 75 ng/L. Chỉ số Pro-GRP vượt qua các ngưỡng này cần được đánh giá kỹ càng:

• Pro-GRP > 150 ng/L: chẩn đoán ung thư phổi tế bào nhỏ trong trường hợp này có độ đặc hiệu là 100% khi chỉ số này kết hợp với chức năng thận bình thường.
• Pro-GRP > 200 ng/L:  dấu hiệu cảnh báo mạnh, gợi ý khả năng mắc ung thư phổi tế bào nhỏ.
• Pro-GRP > 300 ng/L: chỉ được ghi nhận trong trường hợp mắc ung thư.

4. Xét nghiệm Pro-GRP được chỉ định khi nào?

Xét nghiệm Pro-GRP thường được bác sĩ chỉ định trong các trường hợp:

• Chẩn đoán ung thư phổi tế bào nhỏ
• Phân biệt ung thư phổi tế bào nhỏ với ung thư phổi không tế bào nhỏ và các bệnh phổi lành tính khác.
• Theo dõi điều trị ung thư phổi tế bào nhỏ
• Tái khám định kỳ để phát hiện sớm nguy cơ tái phát ung thư.
• Kết hợp với các chỉ số khác khi đánh giá tiên lượng ung thư.

Xét nghiệm Pro-GRP thường được chỉ định để chẩn đoán và theo dõi ung thư phổi tế bào nhỏ

5. Xét nghiệm Pro-GRP có chính xác không?

Xét nghiệm Pro-GRP có độ nhạy và độ đặc hiệu khá cao. Vẫn có một tỷ lệ Pro-GRP tăng trong các bệnh lý khác. Do đó, xét nghiệm Pro-GRP thường không được sử dụng đơn lẻ. Bác sĩ có thể chỉ định kết hợp xét nghiệm này với các dấu ấn ung thư khác như NSE, CYFRA 21-1, CEA hoặc SCC, đồng thời phối hợp cùng các phương tiện chẩn đoán hình ảnh và mô bệnh học như chụp CT, X-quang, siêu âm hay sinh thiết để nâng cao độ chính xác cho chẩn đoán.

6. Xét nghiệm chỉ số Pro-GRP ở đâu uy tín?

Tại Hà Nội, Trung tâm Y khoa NeoMedic được đánh giá là một trong những địa chỉ nổi bật trong lĩnh vực xét nghiệm và chẩn đoán ung thư, đặc biệt là ung thư phổi tế bào nhỏ. 

NeoMedic sở hữu hệ thống xét nghiệm hiện đại với các thiết bị phân tích miễn dịch tiên tiến, đáp ứng tốt các xét nghiệm dấu ấn ung thư từ cơ bản đến chuyên sâu. Bên cạnh đó, trung tâm quy tụ đội ngũ bác sĩ và chuyên gia ung bướu giàu kinh nghiệm, đồng thời triển khai mô hình hội chẩn đa chuyên khoa nhằm đưa ra kết luận chẩn đoán chính xác và phương án tư vấn phù hợp cho từng trường hợp.

Ngoài ra, NeoMedic còn chú trọng quy trình thăm khám khoa học, đảm bảo tính riêng tư cho người bệnh và hỗ trợ xuyên suốt từ trước khi xét nghiệm, trong quá trình điều trị đến theo dõi tái khám định kỳ. Người bệnh có thể liên hệ trực tiếp hotline 0968 636 630 để được tư vấn chi tiết và đặt lịch xét nghiệm Pro-GRP nhanh chóng.

Xem thêm: Gói khám phát hiện sớm ung thư phổi và trung thất

NeoMedic là địa chỉ tầm soát ung thư uy tín tại Hà Nội

Như vậy, không thể phủ nhận vai trò của chỉ số Pro-GRP trong chẩn đoán và theo dõi ung thư phổi tế bào nhỏ hiện nay. Tuy nhiên, xét nghiệm Pro-GRP cần được kết hợp cùng các phương pháp khác để đạt độ chính xác cao nhất. Người bệnh nên lựa chọn cơ sở y tế chuyên sâu để được tư vấn, xét nghiệm và theo dõi một cách toàn diện.

Nguồn:

1. Bệnh viện TWQĐ 108, 2022. Giá trị xét nghiệm Pro-GRP (Pro-Gastrin-Releasing-Peptide) trong định hướng chẩn đoán ung thư phổi tế bào nhỏ. https://benhvien108.vn/ky-thuat-chuyen-sau-khoa-mien-dich/gia-tri-xet-nghiem-pro-grp-pro-gastrin-releasing-peptide-trong-dinh-huong-chan-doan-ung-thu-phoi-te-bao-nho.htm.

2. Ewa Wojcik, Jan Kanty Kulpa, 2017. Pro-gastrin-releasing peptide (Pro-GRP) as a biomarker in small-cell lung cancer diagnosis, monitoring and evaluation of treatment response. https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC5716401/.