Lưu ý 5 dấu hiệu ung thư thực quản không nên bỏ qua

Các dấu hiệu ung thư thực quản như nuốt nghẹn, đau khi nuốt, sụt cân không rõ nguyên nhân hoặc khàn giọng kéo dài có thể bị nhầm lẫn với những bệnh lý tiêu hóa và tai mũi họng thông thường. Ung thư thực quản giai đoạn đầu thường không gây triệu chứng rõ ràng, khiến việc nhận biết bệnh trở nên khó khăn.

Vậy những biểu hiện nào cần lưu ý, dấu hiệu ở giai đoạn đầu và giai đoạn cuối có gì khác biệt? Khi nào người bệnh nên thăm khám? Cùng Trung tâm Y khoa NeoMedic tìm hiểu chi tiết ngay trong bài viết dưới đây.

Lưu ý 5 dấu hiệu ung thư thực quản không nên bỏ qua

Ung thư thực quản là bệnh lý ác tính xuất phát từ các tế bào trong lớp niêm mạc thực quản. Đây là cơ quan có chức năng vận chuyển thức ăn và chất lỏng từ họng xuống dạ dày. Khi khối u phát triển, lòng thực quản có thể bị thu hẹp, ảnh hưởng đến quá trình nuốt và tình trạng dinh dưỡng.

Theo American Cancer Society, khó nuốt, đau vùng ngực và sụt cân là những triệu chứng thường gặp của ung thư thực quản. Ngoài ra, người bệnh có thể xuất hiện tình trạng trớ thức ăn, ho kéo dài hoặc khàn giọng. Các biểu hiện khác nhau tùy vị trí tổn thương, mức độ phát triển của bệnh và tình trạng sức khỏe.

Nuốt nghẹn, khó nuốt tăng dần

Khó nuốt là một trong những triệu chứng nổi bật của ung thư thực quản. Khi khối u làm thu hẹp lòng thực quản, thức ăn có thể khó di chuyển xuống dạ dày, khiến người bệnh cảm thấy thức ăn mắc lại ở cổ hoặc phía sau xương ức.

Tình trạng này có thể xuất hiện từ từ với những thay đổi như:

• Khó nuốt thức ăn đặc, khô hoặc khó nhai như thịt, bánh mì.
• Phải nhai kỹ hơn, ăn chậm hoặc uống thêm nước để hỗ trợ nuốt.
• Dần chuyển sang lựa chọn cháo, súp hoặc những thực phẩm mềm.
• Khó nuốt cả chất lỏng nếu tình trạng tắc hẹp trở nên nghiêm trọng.

Người bệnh đôi khi tự thay đổi thói quen ăn uống mà không nhận thấy khả năng nuốt đang suy giảm. Vì vậy, khó nuốt tăng dần là biểu hiện cần chú ý ngay cả khi không gây đau.

Tuy nhiên, khó nuốt cũng có thể do hẹp thực quản lành tính, viêm thực quản hoặc rối loạn vận động thực quản. Khi xuất hiện triệu chứng này, người bệnh nên thăm khám để xác định nguyên nhân thay vì tự chẩn đoán.

Nuốt nghẹn tăng dần là dấu hiệu ung thư thực quản sớm

Đau khi nuốt hoặc đau sau xương ức

Một số người mắc ung thư thực quản có cảm giác đau hoặc khó chịu khi thức ăn đi qua thực quản, nhất là khi tổn thương ảnh hưởng đến niêm mạc hoặc làm thu hẹp lòng thực quản.

Đau khi nuốt khác với khó nuốt. Khó nuốt là cảm giác thức ăn di chuyển khó khăn, còn nuốt đau là cảm giác đau xuất hiện trong quá trình nuốt.

Các biểu hiện có thể gặp gồm:

• Đau hoặc nóng rát phía sau xương ức.
• Đau khi nuốt thức ăn hoặc uống nước.
• Cảm giác đè nặng, khó chịu ở giữa ngực.
• Đau tăng khi thức ăn đi qua thực quản.

Đau sau xương ức không phải triệu chứng đặc hiệu của ung thư thực quản. Trào ngược dạ dày - thực quản, viêm thực quản và một số bệnh lý tim mạch cũng có thể gây biểu hiện tương tự.

Nếu đau ngực xuất hiện đột ngột, dữ dội, đặc biệt khi kèm khó thở, vã mồ hôi hoặc ngất, người bệnh cần được cấp cứu để loại trừ những nguyên nhân nguy hiểm khác.

Sụt cân không rõ nguyên nhân

Sụt cân ngoài ý muốn là biểu hiện cần được chú ý, nhất là khi xuất hiện đồng thời với khó nuốt, chán ăn hoặc ăn uống kém.

Ở người mắc ung thư thực quản, cân nặng có thể giảm do nhiều yếu tố:

• Khó nuốt khiến lượng thức ăn tiêu thụ mỗi ngày giảm xuống.
• Đau khi nuốt làm người bệnh hạn chế ăn uống.
• Chán ăn, mệt mỏi ảnh hưởng đến nhu cầu dinh dưỡng.
• Những thay đổi chuyển hóa liên quan đến ung thư góp phần gây giảm cân.

Tình trạng sụt cân có thể diễn ra từ từ và trở nên rõ rệt khi khả năng ăn uống bị ảnh hưởng đáng kể.

Tuy nhiên, giảm cân không chủ ý cũng có thể gặp trong các bệnh lý khác như rối loạn nội tiết, bệnh tiêu hóa hoặc nhiễm trùng kéo dài. Nếu cân nặng giảm không rõ nguyên nhân, đặc biệt khi kèm khó nuốt, người bệnh nên được kiểm tra để xác định nguyên nhân.

Sụt cân không rõ nguyên nhân

Trớ thức ăn hoặc nôn sau ăn

Khi thức ăn khó di chuyển qua thực quản, người bệnh có thể xuất hiện hiện tượng trớ thức ăn, đôi khi kèm buồn nôn hoặc nôn sau bữa ăn.

Một số biểu hiện có thể nhận thấy gồm:

• Thức ăn vừa nuốt bị đẩy ngược trở lại miệng.
• Cảm giác thức ăn mắc lại, chưa đi xuống hết dạ dày.
• Tăng tiết nước bọt hoặc thường xuyên khạc ra dịch nhầy.
• Khó chịu sau ăn, nhất là khi dùng thức ăn đặc.

Trớ thức ăn khác với nôn. Trớ thường xảy ra khi thức ăn hoặc dịch di chuyển ngược lên miệng mà không có những cơn co thắt bụng mạnh như khi nôn.

Các triệu chứng này cũng có thể xuất hiện trong bệnh trào ngược, hẹp thực quản hoặc co thắt tâm vị. Nếu trớ thức ăn tái diễn, đặc biệt kèm nuốt nghẹn hoặc sụt cân, người bệnh cần được đánh giá để tìm nguyên nhân.

Ho kéo dài hoặc khàn giọng

Ho dai dẳng và thay đổi giọng nói có thể xuất hiện ở một số người mắc ung thư thực quản, nhất là khi bệnh ảnh hưởng đến các cấu trúc xung quanh.

Người bệnh có thể gặp:

• Ho kéo dài, không rõ nguyên nhân hoặc không cải thiện.
• Giọng nói trở nên khàn, yếu hoặc thay đổi bất thường.
• Ho hoặc sặc khi ăn uống.
• Cảm giác khó chịu vùng họng đi kèm các triệu chứng thực quản.

Trong một số trường hợp, khối u tiến triển có thể ảnh hưởng đến dây thần kinh chi phối thanh quản, dẫn đến khàn giọng. Ho cũng có thể liên quan đến trào ngược hoặc hít sặc.

Tuy nhiên, ho và khàn giọng thường gặp trong nhiều bệnh lý khác như viêm thanh quản, nhiễm trùng đường hô hấp hoặc trào ngược dạ dày - thực quản.

Nếu những biểu hiện này kéo dài, nặng lên hoặc xuất hiện cùng khó nuốt, sụt cân không chủ ý, người bệnh nên thăm khám để tìm nguyên nhân.

Ho kéo dài hoặc khàn giọng

Dấu hiệu ung thư thực quản giai đoạn 1

Ung thư thực quản giai đoạn 1 thường không gây triệu chứng rõ ràng. Ở giai đoạn này, tổn thương có thể chưa ảnh hưởng đáng kể đến khả năng nuốt, khiến người bệnh không nhận thấy sự thay đổi bất thường.

Một số đặc điểm cần hiểu đúng về bệnh ở giai đoạn sớm gồm:

• Có thể không có triệu chứng: Người bệnh vẫn ăn uống bình thường, không cảm thấy đau hoặc nuốt nghẹn.
• Biểu hiện nếu xuất hiện thường không đặc hiệu: Khó chịu khi nuốt hoặc cảm giác vướng có thể liên quan đến nhiều bệnh lý khác.
• Không thể xác định giai đoạn bằng triệu chứng: Mức độ đau hoặc khó nuốt không phản ánh chính xác mức độ xâm lấn của khối u.
• Phát hiện sớm cần dựa trên đánh giá y khoa phù hợp: Một số tổn thương có thể được phát hiện qua nội soi khi người bệnh được kiểm tra vì triệu chứng hoặc có chỉ định theo dõi.

Người có Barrett thực quản hoặc một số tình trạng làm tăng nguy cơ ung thư cần trao đổi với bác sĩ về kế hoạch theo dõi phù hợp. Tuy nhiên, không phải tất cả người không có triệu chứng đều cần nội soi tầm soát định kỳ.

Điều quan trọng là không xem việc ăn uống bình thường hoặc không đau là bằng chứng chắc chắn loại trừ ung thư thực quản. Đồng thời, người bệnh không nên tự suy luận giai đoạn bệnh chỉ dựa vào những biểu hiện riêng lẻ.

Dấu hiệu ung thư thực quản giai đoạn cuối có thể gặp

Ở giai đoạn tiến triển xa, ung thư thực quản có thể ảnh hưởng nghiêm trọng đến khả năng ăn uống, tình trạng dinh dưỡng và chức năng của các cơ quan liên quan.

Một số biểu hiện có thể xuất hiện gồm:

• Khó nuốt nghiêm trọng: Người bệnh có thể khó nuốt cả thức ăn mềm hoặc chất lỏng khi lòng thực quản bị tắc hẹp đáng kể.
• Sụt cân và suy dinh dưỡng: Việc ăn uống khó khăn kéo dài có thể gây giảm cân, thiếu năng lượng và suy nhược.
• Đau vùng ngực hoặc các vị trí khác: Cơn đau có thể tăng nếu khối u phát triển hoặc ảnh hưởng đến cấu trúc lân cận.
• Ho, khàn giọng hoặc khó thở: Có thể xuất hiện khi tổn thương ảnh hưởng đến đường hô hấp hoặc các cấu trúc gần thực quản.
• Xuất huyết tiêu hóa: Một số trường hợp có thể nôn ra máu hoặc đi ngoài phân đen.
• Triệu chứng tại cơ quan di căn: Chẳng hạn đau xương nếu ung thư lan đến xương hoặc các biểu hiện khác tùy vị trí tổn thương.

Những biểu hiện này không đủ để kết luận ung thư thực quản đã ở giai đoạn cuối. Khó nuốt nghiêm trọng có thể xảy ra do khối u gây tắc hẹp tại chỗ, trong khi một số trường hợp có di căn xa không nhất thiết gây khó nuốt nặng.

Việc xác định giai đoạn ung thư thực quản dựa vào mức độ xâm lấn của khối u, tình trạng hạch bạch huyết và sự lan rộng đến những cơ quan khác. Bác sĩ cần kết hợp kết quả mô bệnh học với các phương pháp đánh giá phù hợp như nội soi siêu âm hoặc chẩn đoán hình ảnh.

Vì vậy, người bệnh không nên tự xác định giai đoạn hay tiên lượng bệnh dựa trên số lượng và mức độ triệu chứng.

Dấu hiệu ung thư thực quản giai đoạn cuối thường gặp

Dấu hiệu ung thư thực quản dễ nhầm lẫn với bệnh lý nào?

Nhiều biểu hiện nghi ngờ ung thư thực quản cũng có thể xuất hiện trong các bệnh lý lành tính hoặc rối loạn chức năng của hệ tiêu hóa.

Những tình trạng thường cần phân biệt gồm:

• Trào ngược dạ dày - thực quản (GERD): Có thể gây nóng rát sau xương ức, ợ chua, ho kéo dài hoặc cảm giác vướng họng.
• Viêm thực quản: Có thể gây đau khi nuốt, khó nuốt hoặc nóng rát vùng ngực.
• Hẹp thực quản lành tính: Lòng thực quản bị thu hẹp, thường gây khó nuốt rõ hơn khi ăn thức ăn đặc.
• Co thắt tâm vị: Rối loạn vận động thực quản có thể gây khó nuốt cả thức ăn đặc lẫn chất lỏng, đôi khi kèm trớ thức ăn.
• Cảm giác vướng họng (globus): Người bệnh cảm thấy có vật mắc trong cổ họng nhưng không nhất thiết gặp khó khăn thực sự khi nuốt.

Ngoài việc phân biệt các bệnh lý, người bệnh cần hiểu sự khác biệt giữa khó nuốt, nuốt đau và cảm giác vướng họng.

Bảng trên chỉ giúp người đọc hiểu sự khác biệt giữa các triệu chứng, không thể dùng để tự chẩn đoán hoặc loại trừ ung thư thực quản.

Trên thực tế, khó nuốt do ung thư và hẹp thực quản lành tính có thể có những biểu hiện tương tự. Bác sĩ cần khai thác tiền sử, đánh giá triệu chứng và chỉ định phương pháp thăm dò phù hợp để xác định nguyên nhân.

Dấu hiệu nghi ngờ ung thư thực quản cần đi khám

Người có triệu chứng nghi ngờ ung thư thực quản nên chủ động thăm khám để tìm nguyên nhân, đặc biệt khi khó nuốt mới xuất hiện, kéo dài hoặc ngày càng nghiêm trọng.

Không nên chờ đến khi không thể ăn uống mới tìm kiếm sự hỗ trợ y tế.

Những biểu hiện cần thăm khám sớm

Bạn nên khám chuyên khoa tiêu hóa nếu gặp một hoặc nhiều tình trạng sau:

• Khó nuốt mới xuất hiện hoặc tăng dần.
• Thường xuyên cảm thấy thức ăn mắc lại ở cổ hoặc ngực.
• Nuốt đau hoặc khó chịu sau xương ức khi ăn uống.
• Sụt cân không chủ ý, đặc biệt khi kèm khó nuốt.
• Trớ thức ăn tái diễn hoặc thường xuyên bị sặc khi ăn.
• Ho, khàn giọng kéo dài hoặc các triệu chứng tiêu hóa thay đổi bất thường.

Bác sĩ sẽ tìm hiểu thời điểm xuất hiện triệu chứng, đặc điểm khó nuốt, mức độ ảnh hưởng đến ăn uống, tiền sử bệnh và yếu tố nguy cơ liên quan.

Khi có chỉ định, nội soi thực quản - dạ dày - tá tràng giúp bác sĩ quan sát niêm mạc và phát hiện tổn thương nghi ngờ. Nếu có vùng bất thường, bác sĩ có thể lấy mẫu sinh thiết để xét nghiệm mô bệnh học, qua đó xác định có tế bào ung thư hay không.

Việc lựa chọn phương pháp thăm dò phụ thuộc vào tình trạng cụ thể của từng người.

Dấu hiệu ung thư thực quản cần đi khám sớm

Tình trạng cần cấp cứu

Một số biểu hiện có thể liên quan đến biến chứng nghiêm trọng hoặc bệnh lý nguy hiểm khác và cần được xử trí ngay:

• Không thể nuốt nước bọt hoặc nghi ngờ thức ăn mắc kẹt hoàn toàn trong thực quản.
• Khó thở, nghẹt thở hoặc có dấu hiệu tắc nghẽn đường thở.
• Nôn ra nhiều máu hoặc xuất hiện dấu hiệu chảy máu nặng.
• Choáng váng dữ dội, ngất hoặc biểu hiện mất máu cấp.
• Đau ngực dữ dội, đột ngột, đặc biệt khi kèm khó thở hoặc vã mồ hôi.

Khi xuất hiện các tình trạng trên, người bệnh cần đến cơ sở cấp cứu hoặc gọi 115. Nếu nghi ngờ tắc nghẽn hoàn toàn, không cố ăn thêm hoặc uống nhiều nước để đẩy thức ăn xuống.

Câu hỏi thường gặp về dấu hiệu ung thư thực quản

Nuốt vướng cổ họng có phải ung thư thực quản không?

Không thể kết luận ung thư thực quản chỉ dựa trên cảm giác nuốt vướng cổ họng. Biểu hiện này có thể liên quan đến trào ngược, viêm họng, rối loạn chức năng hoặc các bệnh lý khác.

Tuy nhiên, nếu thức ăn thực sự khó đi xuống, triệu chứng tăng dần hoặc kèm sụt cân không chủ ý, người bệnh nên thăm khám để xác định nguyên nhân.

Ung thư thực quản giai đoạn đầu có đau không?

Ung thư thực quản giai đoạn đầu có thể không gây đau hoặc triệu chứng rõ ràng.

Một số người chỉ nhận thấy bất thường khi bệnh đã ảnh hưởng đến chức năng nuốt. Vì vậy, không đau khi ăn uống không đồng nghĩa chắc chắn không mắc ung thư thực quản.

Nội soi có phát hiện ung thư thực quản không?

Nội soi tiêu hóa trên là phương pháp quan trọng giúp bác sĩ quan sát trực tiếp niêm mạc thực quản và phát hiện những tổn thương nghi ngờ.

Khi cần thiết, bác sĩ có thể lấy mẫu sinh thiết để xét nghiệm mô bệnh học, xác định có tế bào ung thư hay không. Nếu chẩn đoán ung thư được xác nhận, người bệnh có thể cần thêm xét nghiệm nhằm đánh giá mức độ lan rộng và giai đoạn bệnh.

Nội soi tiêu hóa trên giúp phát hiện bất thường thực quản

Các dấu hiệu ung thư thực quản tuy không đặc hiệu và bệnh ở giai đoạn đầu có thể chưa biểu hiện rõ ràng nhưng người bệnh không nên chủ quan. Nếu xuất hiện tình trạng nuốt nghẹn, khó nuốt, đau khi nuốt, sụt cân không rõ nguyên nhân, trớ thức ăn và một số biểu hiện như ho hoặc khàn giọng kéo dài, hãy đến ngay Trung tâm Y khoa NeoMedic để được tư vấn và thăm khám, điều trị kịp thời.

Tài liệu tham khảo:

1. American Cancer Society. Signs and Symptoms of Esophageal Cancer.
2. American Cancer Society. Early Detection, Diagnosis, and Staging of Esophageal Cancer.
3. National Health Service. Symptoms of Oesophageal Cancer.
4. National Cancer Institute. Esophageal Cancer Treatment.
5. Trung tâm Y khoa NeoMedic. Thông tin liên hệ.

Nội dung nhằm cung cấp thông tin sức khỏe, không thay thế việc khám, chẩn đoán và tư vấn trực tiếp của bác sĩ.