Sinh thiết xương là gì?
Sinh thiết xương là xét nghiệm lấy mẫu mô hoặc tế bào từ xương để kiểm tra ung thư hoặc các bệnh lý xương khác. Mẫu thường được lấy từ phần ngoài của xương.
Sinh thiết xương là xét nghiệm lấy mẫu mô hoặc tế bào từ xương để kiểm tra ung thư hoặc các bệnh lý xương khác.
Mẫu thường được lấy từ phần ngoài của xương, khác với sinh thiết tủy, nơi mẫu tế bào được lấy từ sâu bên trong.
Sinh thiết xương giúp chẩn đoán hoặc theo dõi các bệnh lý liên quan đến xương
Có hai loại sinh thiết:
- Sinh thiết kim: Là phương pháp sử dụng kim đặc biệt để lấy mẫu mô từ cơ thể bệnh nhân. Thường được sử dụng khi bác sĩ cần một mẫu mô nhỏ để xét nghiệm mà không cần phẫu thuật lớn.
- Sinh thiết mở: Là phương pháp lấy một mảnh xương hoặc mô qua một vết mở nhỏ trên da. Loại sinh thiết này được thực hiện khi bác sĩ cần một mẫu mô lớn hơn để chẩn đoán hoặc đánh giá tình trạng bệnh lý.
Xét nghiệm này có thể giúp xác định liệu bạn có mắc ung thư hoặc vấn đề khác về xương không. Bạn có thể lo lắng về việc mắc ung thư hoặc thủ thuật này; đó là phản ứng tự nhiên. Tuy nhiên, xét nghiệm này rất cần thiết.
Xét nghiệm sẽ giúp bác sĩ chẩn đoán chính xác và tìm ra phương pháp điều trị phù hợp cho bạn.
Chuẩn bị trước khi sinh thiết
Bác sĩ sẽ hướng dẫn bạn chuẩn bị cho quá trình sinh thiết. Nếu có điều gì chưa rõ, đừng ngần ngại đặt câu hỏi.
Bạn sẽ cần ký một mẫu đơn đồng ý để cho phép bác sĩ thực hiện xét nghiệm. Trước khi tiến hành, hãy báo cho bác sĩ biết nếu bạn:
- Đang dùng bất kỳ loại thuốc hoặc thực phẩm bổ sung nào, kể cả thuốc không kê đơn hay thảo dược
- Bị dị ứng với thuốc, latex, băng dính hoặc thuốc gây mê
- Đang mang thai
- Có vấn đề về chảy máu hoặc đang dùng thuốc làm loãng máu
Bạn có thể được yêu cầu xét nghiệm máu để đảm bảo sức khỏe đủ tốt cho quá trình sinh thiết. Bác sĩ có thể yêu cầu bạn ngừng dùng thuốc làm loãng máu vài ngày trước sinh thiết. Vào sáng ngày xét nghiệm, bạn có thể uống một ngụm nước để dùng các loại thuốc khác. Bạn cũng có thể được yêu cầu không ăn uống gì trong 8 tiếng trước đó.
Quá trình thực hiện
Sinh thiết xương có thể được thực hiện tại bệnh viện hoặc phòng khám. Bạn sẽ mặc áo choàng y tế và cần tháo bỏ trang sức, kính, cùng các vật dụng bằng kim loại trong quá trình xét nghiệm.
Trước khi xét nghiệm, bạn có thể được cho thuốc để giảm đau và giúp thư giãn hoặc dễ ngủ hơn. Trong quá trình sinh thiết, y tá sẽ theo dõi nhịp tim và huyết áp của bạn.
Bác sĩ có thể sử dụng một trong các phương pháp chụp hình sau để quan sát xương trong quá trình thực hiện:
- Chụp CT (cắt lớp vi tính): một loại tia X mạnh tạo ra hình ảnh chi tiết về xương và cấu trúc xung quanh. Phương pháp này giúp phát hiện và đánh giá các tổn thương xương do chấn thương, như gãy xương hoặc nứt xương. Xác định mức độ lan rộng của bệnh lý xương (ung thư, nhiễm trùng). Đồng thời, lập kế hoạch phẫu thuật hoặc theo dõi sau phẫu thuật chỉnh hình.
- Chụp MRI (cộng hưởng từ): sử dụng nam châm và sóng radio mạnh để tạo ra hình ảnh của xương, tủy xương, và các mô mềm xung quanh. Phương pháp này đánh giá các tổn thương liên quan đến tủy xương, chẳng hạn như nhiễm trùng (viêm xương tủy) hoặc hoại tử xương. Phát hiện các khối u xương hoặc sự xâm lấn của ung thư vào mô mềm lân cận. Ngoài ra, đánh giá tình trạng dây chằng, sụn, hoặc các cấu trúc liên quan trong khớp.
Mục đích của sinh thiết xương là xác định sự hiện diện của các bệnh lý như nhiễm trùng, u xương, hoặc các rối loạn về xương
Trong quá trình sinh thiết bằng kim
Bạn sẽ được tiêm thuốc tê để không cảm thấy đau. Bác sĩ sẽ rạch một vết nhỏ trên da ngay trên xương, sau đó đưa kim vào xương để lấy mẫu.
Trong sinh thiết bằng kim nhỏ, bác sĩ sử dụng kim rất mảnh để lấy một lượng nhỏ tế bào hoặc mô. Với sinh thiết bằng kim lõi, bác sĩ sẽ dùng kim lớn hơn để lấy một mảnh xương lớn hơn.
Bạn có thể cảm thấy một chút áp lực khi kim được đưa vào và mẫu được lấy ra. Sau đó, vết thương sẽ được băng gạc để cầm máu.
Trong quá trình sinh thiết mở
Bạn sẽ được cho thuốc giúp ngủ và gây tê vùng cần sinh thiết. Bác sĩ sẽ rạch một vết nhỏ trên da ngay trên xương và lấy một mảnh xương.
Sau đó, vết rạch sẽ được khâu hoặc dán bằng băng keo y tế, và băng gạc sẽ được đặt lên để bảo vệ vết mổ.
Sau thủ thuật
Sau khi xét nghiệm, bạn sẽ được chuyển vào phòng hồi sức, nơi y tá sẽ kiểm tra huyết áp, nhịp tim và nhịp thở.
Khi tỉnh táo, bạn có thể về nhà hoặc ở lại qua đêm. Hãy nhờ người thân hoặc bạn bè đưa bạn về, vì có thể bạn sẽ còn mệt sau khi xét nghiệm.
Bác sĩ sẽ hướng dẫn cách vệ sinh và chăm sóc vết sinh thiết tại nhà. Các mũi khâu (nếu có) sẽ được tháo trong lần tái khám tiếp theo.
Vùng sinh thiết có thể đau nhẹ trong khoảng một tuần. Bác sĩ sẽ kê thuốc giảm đau nếu cần.
Mẫu xương sẽ được gửi đến phòng thí nghiệm để chuyên gia kiểm tra dưới kính hiển vi nhằm phát hiện ung thư hoặc các bất thường khác. Thường sẽ mất khoảng một tuần để có kết quả.
Các biến chứng có thể xảy ra
Các tác dụng phụ có thể gặp khi sinh thiết bằng kim bao gồm:
- Chảy máu tại vị trí sinh thiết
- Nhiễm trùng
- Tổn thương dây thần kinh hoặc mạch máu
- Gãy xương
Hãy gọi cho bác sĩ nếu bạn thấy chảy máu hoặc dịch từ vị trí sinh thiết, khu vực sinh thiết bị sưng, ấm, hoặc nếu bạn bị sốt hay cảm thấy đau.
Kết quả sinh thiết
Sinh thiết có thể giúp xác định liệu bạn có khối u trong xương và khối u đó có phải là ung thư hay không. Bác sĩ sẽ giải thích chi tiết ý nghĩa của kết quả cho bạn.
